Kredyt refinansowy – na czym polega i kiedy naprawdę się opłaca?

W Polsce kredyt refinansowy najczęściej dotyczy kredytu hipotecznego. To dość naturalne: hipoteka jest zobowiązaniem na wiele lat, a w tym czasie Twoja sytuacja finansowa może się zmienić, podobnie jak oferty banków. Po kilku latach spłaty może się więc okazać, że na rynku dostępne są korzystniejsze warunki — na przykład niższa marża, niższe oprocentowanie albo bardziej elastyczne zasady spłaty.

W praktyce refinansowanie ma sens wtedy, gdy nowa oferta nie tylko wygląda lepiej na papierze, ale faktycznie pozwala obniżyć ratę lub całkowity koszt kredytu po uwzględnieniu wszystkich opłat związanych ze zmianą banku.

Czym jest kredyt refinansowy?

Kredyt refinansowy to zobowiązanie zaciągane po to, aby spłacić inny, wcześniej udzielony kredyt. W praktyce oznacza to przeniesienie zadłużenia do innego banku, który proponuje nowe warunki finansowania. Zamiast spłacać dotychczasowy kredyt na starych zasadach, zaczynasz regulować nowe zobowiązanie — często z niższą ratą, innym okresem spłaty lub korzystniejszym oprocentowaniem.

Najprościej mówiąc, refinansowanie polega na zamianie jednego kredytu na drugi. Cel pozostaje ten sam, ale zmieniają się parametry umowy. To trochę jak zmiana taryfy na korzystniejszą — nadal spłacasz to samo zobowiązanie, ale na lepiej dopasowanych warunkach.

Jak działa refinansowanie kredytu w praktyce?

Schemat jest prosty:

• nowy bank udziela Ci kredytu refinansowego,
• środki z tego kredytu trafiają do banku, w którym masz dotychczasowe zobowiązanie,
• stary kredyt zostaje całkowicie spłacony i zamknięty,
• od tej pory spłacasz już tylko nowy kredyt w nowym banku.

Po refinansowaniu nie masz więc dwóch kredytów jednocześnie, ale jedno nowe zobowiązanie, które zastępuje poprzednie.

Po co bierze się kredyt refinansowy?

Głównym celem refinansowania jest poprawa warunków spłaty. Nowy kredyt może mieć taką samą funkcję jak poprzedni, ale jednocześnie oferować:

• niższe oprocentowanie,
• niższą marżę,
• dłuższy lub krótszy okres spłaty,
• inną wysokość miesięcznej raty,
• bardziej korzystne warunki całej umowy.

Właśnie dlatego kredyt refinansowy najczęściej wybierają osoby, które chcą obniżyć koszt zobowiązania albo lepiej dopasować ratę do swojej obecnej sytuacji finansowej.

Różnice między refinansowaniem kredytu a kredytem konsolidacyjnym

Kredyt refinansowy i kredyt konsolidacyjny bywają mylone, ale służą do czegoś innego. Refinansowanie pozwala przenieść jeden kredyt do innego banku, aby poprawić warunki spłaty. Konsolidacja łączy kilka zobowiązań w jedno, dzięki czemu łatwiej zapanować nad budżetem i płacić tylko jedną ratę.

Kiedy opłaca się refinansować kredyt?

Przeniesienie kredytu do innego banku nie jest trudne. Wymaga jednak poświęcenia czasu na wyszukanie korzystnej oferty kredytu refinansowego, a potem na dopełnienie formalności związanych ze złożeniem wniosku kredytowego i zawarciem nowej umowy. Na pewno więc zadajesz sobie pytanie, czy warto to robić? Czy opłaca się refinansować kredyt?

Refinansowanie kredytu opłaca się wyłącznie wtedy, jeśli w wyniku takiej operacji uzyskasz jakieś konkretne korzyści. Takimi korzyściami mogą być:

• obniżenie kosztów kredytu – będzie to możliwie, jeśli nowy kredyt refinansowy będzie miał np. niższą marżę, która jest stałym elementem oprocentowania i wpływa na kwotę odsetek;
• obniżenie miesięcznej raty – zapewni Ci to tańszy kredyt refinansowy lub z dłuższym okresem spłaty;
• korzystniejszy rodzaj oprocentowania – np. gdy masz kredyt ze stałym oprocentowaniem i chcesz go zamienić na zmienne, a Twój bank nie chce się na to zgodzić przed upływem 5 lat, rozwiązaniem problemu będzie właśnie wzięcie kredytu refinansowego z oprocentowaniem zmiennym;
• szybsza spłata kredytu – o refinansowaniu warto pomyśleć, jeśli poprawiła się Twoja sytuacja finansowa i chcesz skrócić okres kredytowania, a Twój bank się na to nie zgadza np. ze względu na niekorzystny sposób oceny zdolności kredytowej;
• dołączenie lub odłączenie kredytobiorcy – taka konieczność może pojawić się np. po ślubie lub rozwodzie i wówczas bywa, że łatwiej takie formalności załatwić w innym banku niż w tym obecnie kredytującym.

Podsumujmy zatem, kiedy opłaca się refinansować kredyt: głównie wtedy, gdy w innych bankach można uzyskać korzystniejsze warunki kredytowania niż u obecnego kredytodawcy.

Warto tu pamiętać, że rynek finansowy jest dynamiczny, dlatego lepsze oferty mogą się pojawić nawet w niedługim czasie od wzięcia zobowiązania. Musisz jedynie na bieżąco analizować sytuację, a więc sprawdzać aktualne oferty kredytów i je porównywać, wykorzystując do tego choćby różne rankingi i porównywarki kredytowe.

Jakie kredyty można refinansować?

Refinansować można różne rodzaje zobowiązań. Z reguły jednak banki umożliwiają refinansowanie kredytów długoterminowych i o wyższej kwocie. W ich ofercie znajdziesz zatem:

• refinansowanie kredytu hipotecznego – kredyt refinansowy hipoteczny możesz zaciągnąć na spłatę innego kredytu hipotecznego wziętego np. na zakup mieszkania lub budowę domu i w tym przypadku trzeba wziąć taki kredyt refinansowy pod hipotekę nieruchomości;
• refinansowaniu kredytu gotówkowego – warto je rozważyć głównie wtedy, jeśli chce się zmienić warunki kredytu gotówkowego w wysokiej kwocie i z długim okresem kredytowania np. jeśli spłacasz kredyt gotówkowy na 150 tys. zł, przy którym niekorzystne oprocentowanie przekłada się na zbyt wysokie raty;
• kredyt refinansowy na samochód – za jego pomocą możesz przenieść do innego banku swój kredyt samochodowy, aby w ten sposób zmienić jego warunki np. rodzaj rat z balonowych na standardowe;
• kredyt refinansowy dla firm – zazwyczaj firmy decydują się na refinansowanie kredytu inwestycyjnego, który zwykle wiąże się z dość wysokimi kosztami obsługi.

Jak już wspomnieliśmy wyżej, w Polsce największą popularnością cieszy się refinansowanie kredytu hipotecznego. Warto tutaj wiedzieć, że istnieje także możliwość ubiegania się o kredyt refinansowy na zakup mieszkania za gotówkę lub refinansowanie poniesionych wydatków na budowę domu. Z takiego rozwiązania często korzystają osoby, które przeznaczyły swoje oszczędności na inwestycję w nieruchomość, ale chcą odzyskać te pieniądze, bo ich potrzebują na inny cel.

Ile kosztuje refinansowanie kredytu?

Zastanawiasz się, jakie są koszty refinansowania? Tak naprawdę nie różnią się one od standardowego kredytu. Co zatem się do nich zalicza? Będzie to przede wszystkim:

• Wycena nieruchomości – dotyczy ona kredytu hipotecznego, nieruchomość stanowi bowiem jego zabezpieczenie, bank musi zatem posiadać informację, ile jest aktualnie warta. Jest to dodatkowy koszt, który nie zalicza się stricte do kosztów kredytowych, musisz brać go jednak pod uwagę. Za wycenę eksperta zapłacisz od 500 do 1000 złotych. 
• Prowizja za udzielenie kredytu – tutaj czeka Cię dobra informacja, w większości przypadków prowizja za udzielenie kredytu refinansowego nie będzie bowiem pobierana.
• Opłata w sądzie wieczystoksięgowym – przeniesienie kredytu do innego banku wiąże się z wprowadzeniem zmian do księgi wieczystej. Koszt takiej opłaty wynosi ok. 300 złotych – 100 zł za wykreślenie z księgi wieczystej poprzedniego wpisu banku kredytującego i 200 zł opłat za wpis nowego banku, udzielającego kredytu refinansowego.

Oblicz, ile będzie Cię kosztował kredyt refinansowy. Kalkulator kredytowy pozwoli Ci udzielić odpowiedzi na pytanie, w którym banku znajdziesz najtańszy produkt refinansowy hipoteczny czy gotówkowy.

Kto może skorzystać z refinansowania kredytu?

Z refinansowania kredytu może skorzystać wyłącznie osoba, która spełnia odpowiednie warunki. Na kredyt refinansowy możesz zatem liczyć, jeśli:

• masz kredyt, który podlega refinansowaniu – czyli np. kredyt hipoteczny,
• dostarczysz do banku oferującego kredyt refinansowy wszystkie potrzebne dokumenty,
• posiadasz zdolność kredytową,
• masz dobrą historię kredytową – przede wszystkim nie masz zaległości w spłacie dotychczasowego zobowiązania.

Pamiętaj, że refinansowanie wiąże się z ponownym sprawdzeniem zdolności kredytowej. Nowy bank musi bowiem zweryfikować Twoją sytuację finansową i wiarygodność kredytową, zanim zgodzi się przejąć rolę Twojego kredytodawcy. Jeśli więc Twoja sytuacja finansowa uległa pogorszeniu od momentu podpisania umowy, to refinansowanie niekoniecznie okaże się dobrym pomysłem.

Na jakich zasadach udzielany jest kredyt refinansowy?

Aby skorzystać z kredytu refinansowego, trzeba złożyć wniosek w banku, który ma przejąć spłatę dotychczasowego zobowiązania. Taka instytucja oceni Twoją zdolność kredytową, sprawdzi historię spłaty wcześniejszych zobowiązań i przeanalizuje dane z BIK. Jeśli w przeszłości pojawiały się opóźnienia w spłacie rat, uzyskanie refinansowania może być trudniejsze — podobnie jak przy każdym innym kredycie.

W praktyce bank sprawdza nie tylko to, czy chcesz przenieść kredyt, ale też czy nadal masz wystarczającą zdolność do jego spłaty na nowych warunkach. Przy kredycie hipotecznym znaczenie ma również wartość nieruchomości, która pozostaje zabezpieczeniem zobowiązania.

Ważną decyzją jest także kwota nowego kredytu. Możesz refinansować wyłącznie saldo pozostałe do spłaty albo wnioskować o wyższą kwotę, jeśli bank dopuszcza taką możliwość i Twoja zdolność kredytowa na to pozwala. Trzeba jednak pamiętać, że dodatkowe środki oznaczają też wyższe zobowiązanie.

Co ważne, przepisy nie narzucają limitu, ile razy można refinansować kredyt hipoteczny. W teorii możesz zrobić to więcej niż raz, ale w praktyce każda taka decyzja powinna wynikać z dokładnego porównania kosztów i realnych oszczędności. Refinansowanie ma sens tylko wtedy, gdy nowa oferta rzeczywiście poprawia Twoją sytuację finansową.

Czy można refinansować kredyt w tym samym banku?

Zastanawiasz się, czy można wziąć kredyt refinansowy w tym samym banku? Może się bowiem zdarzyć, że Twój bank ma w najnowszej ofercie korzystniejsze warunki kredytowania niż te, jakie obowiązywały w momencie zawierania z Tobą umowy.

Otóż refinansowanie kredytu w tym samym banku nie jest możliwe, ponieważ co do zasady polega ono na przeniesieniu zobowiązania do innego kredytodawcy. Nawet z definicji słowo „refinansowanie” odnosi się do pozyskania zewnętrznego źródła finansowania.

Musisz jednak wiedzieć, że choć refinansowanie kredytu hipotecznego w tym samym banku nie jest możliwe, to można z tym bankiem renegocjować umowę kredytową. W ramach takich renegocjacji możesz wnioskować o zmianę różnych warunków umowy, nawet o obniżenie marży. Inna sprawa, czy bank przychyli się do Twojego wniosku. Nie musi tego robić i w takiej sytuacji warto właśnie pomyśleć o przeniesieniu kredytu do konkurencyjnego banku.

Dokumenty wymagane przy refinansowaniu kredytu

Co będzie potrzebne do uzyskania kredytu refinansowego? To zależy od banku. Do oszacowania zdolności kredytowej najczęściej niezbędny jest dokument poświadczający regularność i wysokość dochodów, czyli np. umowa o pracę.

Aby przenieść kredyt do innego banku, musisz także przygotować dokument, w którym widnieje kwota pozostała do spłaty dotychczasowego zadłużenia.

Niekiedy zdarza się również, że bank poprosi o przedstawienie dokumentu opiniującego bieżącą obsługę kredytu w konkurencyjnym banku. 

Jeśli chcesz refinansować kredyt, najlepiej przygotuj takie dokumenty, jak:

• zaświadczenie o wysokości osiąganych aktualnie dochodów – np. umowa o pracę, zaświadczenie od pracodawcy;
• dokumenty związane z aktualnie spłacanym kredytem – umowa kredytowa, zaświadczenie o spłacie kredytu z banku i pozostałej kwocie do spłaty;
• wycena nieruchomości, jeśli refinansowaniu podlega kredyt hipoteczny.

Jak wygląda refinansowanie kredytu?

Jesteś przekonany co do tego, że kredyt refinansowy to dobre rozwiązanie w Twoim przypadku? Jeśli tak, to wykonaj kilka kroków, by ostatecznie przenieść swój zobowiązanie do innego banku:

• Wybierz ofertę refinansową – sprawdź w co najmniej kilku bankach, jakie są propozycje, i wybierz tę, która najbardziej opłaca Ci się pod względem ogólnych kosztów.
• Skompletuj wszystkie wymagane dokumenty w celu potwierdzenia swojej zdolności oraz dokumenty od kredytu, który ma podlegać refinansowaniu.
• Złóż wniosek – zwykle należy to zrobić z wykorzystaniem formularza bankowego oraz dołączyć do niego wszystkie wymagane przez załączniki.
• Poczekaj na podjęcie decyzji kredytowej – analityk bankowy musi przeanalizować złożony przez Ciebie wniosek, wyliczyć Twoją zdolność i sprawdzić BIK.
• Podpisz umowę o kredyt refinansowy z nowym bankiem – wypłata kredytu, polegająca na całkowitej, przedterminowej spłacie w dotychczasowej instytucji, leży zwykle po stronie nowego kredytodawcy.

Na co uważać, decydując się na refinansowanie kredytu?

Jeśli narzekasz na warunki swojego zobowiązania, to podobnie jak przy wyborze pierwszego kredytu, nie warto zbyt pochopnie decydować się na refinansowanie.

Rozsądnie jest sprawdzić możliwie jak największą liczbę ofert i dokładnie, krok po kroku, przeanalizować ich składowe. Łatwo dać złapać się w pułapkę, szczególnie gdy nie uwzględnisz wszystkich kosztów.

Pamiętaj, że atrakcyjność kredytu refinansowego nie zależy tylko od niższej ceny nowego kredytu, lecz także od wszystkich dodatkowych opłat, które będziesz musiał ponieść, decydując się na przeniesienie zobowiązania. Wśród kosztów obsługi nowego zadłużenia znajdują się najczęściej:

• prowizja banku, który udzieli kredytu refinansowego;
• opłata za wcześniejszą spłatę przenoszonego zobowiązania;
• wymagane opłaty sądowe (zmiana hipoteki w księdze wieczystej);
• opłaty związane z zabezpieczeniem nowego kredytu;
• dopiero po uwzględnieniu wszystkich wymienionych kosztów możesz uznać daną ofertę kredytu refinansowego za atrakcyjną.